Chết lặng trước lời đề nghị của mẹ chồng

Kính gửi chị Hạnh Dung,

Em 32 tuổi, kết hôn được 5 năm và có 2 con đủ nếp đủ tẻ. Các con đều khỏe mạnh, lanh lợi và là niềm tự hào của cả gia đình.

Vợ chồng cậu ruột chồng em hiếm muộn nhiều năm. Họ chạy chữa khắp nơi, tốn rất nhiều tiền bạc và công sức nhưng vẫn không có con.

Mãi đến năm ngoái, cậu mợ mới mang thai nhờ điều trị hiếm muộn. Cả gia đình vui mừng lắm. Nhưng không may, bé gái sinh ra mắc hội chứng Down và mất sau vài tháng. Từ đó đến nay, cậu mợ gần như sống trong đau khổ và tuyệt vọng.

Em cũng rất thương họ. Nhưng mới đây, mẹ chồng em đưa ra một đề nghị khiến em chết lặng. Mẹ muốn em cho trứng để cậu mợ làm thụ tinh trong ống nghiệm. Mẹ nói em còn trẻ, sức khỏe tốt, sinh được hai đứa con khỏe mạnh nên khả năng thành công sẽ cao. Mẹ bảo thương em thì thương nhưng nhìn cậu mợ tuổi ngày càng lớn, không có lấy một đứa con mà xót xa quá.

Em hiểu nỗi lòng của mẹ chồng. Em cũng hiểu nỗi đau của cậu mợ. Nhưng em không thể tin được người đầu tiên đưa ra đề nghị đó lại là mẹ chồng mình.

Từ lúc nghe mẹ nói, em cảm thấy rất khó chịu. Em có cảm giác mọi người đang nhìn cơ thể em như một giải pháp cho nỗi đau của người khác. Em biết cho trứng không phải chuyện đơn giản. Đó là một can thiệp y khoa, là những đứa trẻ có liên hệ huyết thống với chính em. Vậy mà mẹ chỉ nhìn thấy nỗi đau của cậu mợ mà dường như quên mất cảm xúc của em.

Đến giờ em vẫn chưa trả lời mẹ. Em sợ từ chối thì bị cho là ích kỷ, không biết nghĩ cho người khác. Nhưng chắc chắn em không thể miễn cưỡng đồng ý lời đề nghị này. Chị Hạnh Dung ơi, em từ chối thẳng thừng thì có quá đáng? Em nên từ chối như thế nào để vừa giữ được quan hệ gia đình vừa bảo vệ quyền được quyết định đối với cơ thể mình?

Em chờ tin chị vì mẹ chồng lại vừa gọi hỏi quyết định của em.

Lam Hà

Ảnh minh họa: Internet

Lam Hà thương,

Trước hết, Hạnh Dung muốn khẳng định với em một điều thật rõ ràng: Em hoàn toàn không quá đáng. Em có mọi quyền để bảo vệ giới hạn cá nhân cũng như cơ thể mình. Nỗi đau của cậu mợ là có thật, sự xót xa của mẹ chồng em cũng là có thật. Thế nhưng, điều đó không đồng nghĩa với việc họ có quyền dùng cơ thể và nguồn gen của em vì bất cứ mục đích nào.

Mẹ chồng em, trong sự nôn nóng và thương xót người thân quá mức, đã có một cái nhìn quá đơn giản về y học và tâm lý. Bà chỉ nghĩ: "Con dâu đã sinh 2 đứa khỏe mạnh nghĩa là giống tốt, cho đi một chút thì có sao". Nhưng bà quên mất 2 điều cốt lõi:

Về mặt y khoa: Hiến trứng không phải là thủ thuật đơn giản. Đó là một quá trình can thiệp sâu vào cơ thể người phụ nữ: từ tiêm hormone kích trứng, theo dõi nang noãn đến thủ thuật chọc hút trứng dưới gây mê. Nó ẩn chứa những rủi ro nhất định và ảnh hưởng trực tiếp đến nội tiết, sức khỏe của chính em.

Về mặt tâm lý và huyết thống: Đứa trẻ sinh ra từ trứng của em dù được mang thai trong bụng người khác về mặt sinh học vẫn là con ruột em, là anh chị em ruột với 2 con hiện tại của em. Liệu em có thể thản nhiên nhìn một đứa trẻ mang 50% dòng máu của mình lớn lên ngay bên cạnh gọi mình gọi người khác là cha mẹ? Nỗi giằng xé tâm lý này có thể kéo dài suốt cả cuộc đời.

Em cảm thấy mình bị xem như một giải pháp, một công cụ thay vì một con người có cảm xúc độc lập - đó là phản ứng tự vệ hoàn toàn tự nhiên khi ranh giới cá nhân bị xâm phạm.

Em hãy tìm kiếm sự đồng thuận từ chồng, chia sẻ thật lòng về sự tổn thương, những lo lắng về sức khỏe và những hệ lụy tâm lý lâu dài. Nếu là người thấu hiểu, chồng em sẽ là lá chắn tốt nhất cho em trước mẹ chồng và họ hàng. Việc từ chối từ phía con trai ruột bao giờ cũng nhẹ nhàng và dễ được thông cảm hơn là từ con dâu.

Em có thể từ chối mẹ chồng một cách lễ phép rằng: "Mẹ ơi, nhìn cậu mợ con cũng xót xa lắm. Nhưng lời đề nghị của mẹ, con xin phép không thể thực hiện. Con đã tìm hiểu rất kỹ, việc hiến trứng là một can thiệp y khoa phức tạp, ảnh hưởng lớn đến sức khỏe thể chất và nội tiết của phụ nữ. Hiện tại, con còn phải nuôi dạy hai cháu, nếu con có bề gì thì tụi nhỏ sẽ ra sao?

Hơn nữa, về mặt tâm lý, con không đủ bao dung và mạnh mẽ để đối diện với một đứa trẻ mang huyết thống của mình nhưng lại lớn lên với tư cách là con của người khác trong dòng họ. Con sợ điều này sẽ gây ra những xáo trộn tâm lý không tốt cho những mối quan hệ gia đình sau này. Con mong mẹ hiểu và thương con".

Sau đó, em cũng có thể đưa ra giải pháp để giảm bớt căng thẳng và thể hiện rằng em từ chối lời đề nghị chứ không từ chối sự giúp đỡ. Em có thể gợi ý các phương án khác cho cậu mợ. Các bệnh viện hỗ trợ sinh sản đều có ngân hàng trứng, cậu mợ có thể tìm người hiến trứng vô danh để đảm bảo tính bảo mật và tránh những hệ lụy ràng buộc tình cảm phức tạp sau này hoặc tìm hiểu về việc xin con nuôi nếu sức khỏe của mợ không còn đảm bảo cho việc mang thai.

Nếu sau khi em từ chối, mọi người không vui, hãy cho họ thời gian. Khi cơn nôn nóng qua đi và sự tỉnh táo quay lại, họ sẽ hiểu rằng lời từ chối của em thực chất là điều tốt nhất để giữ cho mối quan hệ họ hàng không rơi vào những bi kịch tâm lý phức tạp trong tương lai.

Hãy vững vàng! Chúc gia đình nhỏ của em luôn bình an!

Hạnh Dung

Chia sẻ tâm tư cùng chị Hạnh Dung của Báo Phụ nữ, mời bạn gửi câu hỏi trực tiếp trong khung "Chat với Hạnh Dung" dưới đây hoặc gửi về email hanhdung@baophunu.org.