Bỏ THPT, học sinh chuyển hướng sang trung cấp

Cách học quá chú trọng vào lý thuyết ở bậc THPT làm cho học sinh không tìm thấy hứng thú nên nhiều em quyết định chuyển hướng sang học trung cấp nghề

Đang học lớp 11 tại một trường THPT nhưng Ngọc Hương (ngụ quận 8, TP HCM) đã bỏ ngang để chọn hướng đi khác - học nghề. Ngọc Hương nói: “Việc học gần mười mấy môn trong chương trình cấp 3 đã khiến em quá tải, nhất là các môn vừa khó vừa khô như toán, vật lý, hóa...”.

Loay hoay với cách học truyền thống

Còn trường hợp của Thanh Tân (ngụ quận 11), dù đã bước vào năm học cuối cấp 3 nhưng kết quả học tập của Tân giảm sút hẳn làm cha mẹ phát hoảng. Tìm hiểu lý do, gia đình phát hiện vấn đề nằm ở chỗ em đã quá chán với cách dạy và học suông một chiều ở THPT.

Những ngày mệt mỏi đến trường dường như không còn nữa với Ngọc Hương hay Thanh Tân khi các em tìm thấy hứng thú học tập ở trường trung cấp. Chọn nghề quản trị khách sạn, Ngọc Hương được liên tục thực hành các nghiệp vụ như lễ tân, buồng phòng, bar... tại các nhà hàng, khách sạn 3-5 sao. Bên cạnh đó, chương trình văn hóa được giảm tải giúp em dễ thở hơn rất nhiều. Còn Thanh Tân hiện đang theo học ngành hướng dẫn du lịch, anh chàng rất hoạt ngôn trên đường tour và được thầy cô đánh giá là học sinh triển vọng trong ngành.

Thực trạng học sinh THPT cảm thấy đuối sức với cách học truyền thống đã diễn ra nhiều năm qua. Cách học thầy đọc - trò chép; cung cấp các kiến thức, kỹ năng đến học sinh theo cách áp đặt, một chiều; phần lý thuyết khô khan, gần như cả năm học có vài buổi thực hành đã không thúc đẩy được tinh thần học tập của các em. Thấy được thực trạng này, việc đổi mới phương pháp dạy học đã được các cấp, các ngành giáo dục đề cập, triển khai thực hiện. Những phương pháp dạy học mới được tập huấn cho đội ngũ quản lý, giáo viên trong các buổi hội thảo, chương trình tập huấn... Phương pháp giảng dạy trực quan sinh động, chú trọng thực hành, lấy người học làm trung tâm đã được đẩy mạnh triển khai. Tuy nhiên, hiệu quả đạt được vẫn còn hạn chế do nhiều nguyên nhân. Trong đó, do thói quen, lề lối cũ nên giáo viên phần lớn chưa thể thay đổi và đáp ứng với những yêu cầu, đòi hỏi của cách học mới.

Nếu trước đây, học sinh đang theo học THPT chỉ có con đường duy nhất là cố gắng tiếp tục để hoàn thành THPT ở các trường công lập, bán công hoặc giáo dục thường xuyên thì nay, các em có thể lựa chọn nhiều hình thức học tập hơn. Nhiều trường hợp, học sinh cảm thấy không phù hợp với cách học ở THPT đã tìm đến con đường học trung cấp nghề. Với vai trò đào tạo tay nghề chất lượng cho xã hội, từ lâu, các trường trung cấp đã chú trọng vào việc thực học, thực hành, thực nghiệp cho học sinh. Chính vì thế mà nhiều bạn bước chân ra từ trường nghề đã có nghề nghiệp ổn định và nắm những vị trí cao như giám đốc, tổng quản lý, quản lý... Hiện nay, với sự phát triển của nhiều ngành nghề trong xã hội, các trường đào tạo nghề ngày càng cải tiến chất lượng, chú trọng việc lấy người học làm trung tâm.

“Nhảy” từ THPT sang trung cấp nghề có dễ?

Học sinh đã hoặc đang học THPT có thể chuyển đổi hình thức học tập sang hệ chính quy ở trường trung cấp khá dễ dàng. Học sinh chỉ cần nộp hồ sơ xét tuyển có kèm theo học bạ THPT cùng các giấy tờ liên quan. Bộ phận tiếp nhận hồ sơ ở trường trung cấp sẽ hướng dẫn thủ tục nhập học cho học sinh đơn giản và nhanh chóng. Ở chương trình trung cấp nghề, các bạn đang học dở lớp 10, 11 hay 12 thì sẽ tiếp tục học chương trình văn hóa của lớp đó ở trường nghề. Một điều thuận lợi là ở hệ trung cấp, chương trình văn hóa được tinh gọn, giảm nhẹ với 6 môn (văn, lý, hóa, toán, sử, địa). Mỗi lớp, học sinh chỉ mất khoảng 4 tháng để hoàn thành.

Song song chương trình văn hóa THPT, các bạn sẽ học chương trình nghề với chủ yếu 70% thực hành. Ở đây, học sinh cần lưu ý, trước khi chọn học nghề, các bạn cần xác định nghề nghiệp mình yêu thích. Hiện các trường trung cấp có rất nhiều nghề với cơ hội tìm việc dễ dàng. Theo nhận định của các chuyên gia về đào tạo nghề, cũng như các cuộc khảo sát nghề nghiệp “hot” hiện nay, nhóm nghề dịch vụ như du lịch, nhà hàng, khách sạn, nấu ăn đang nằm ở vị trí đầu top. Tại các trường trung cấp nghề khu vực TP HCM, lượng học sinh chuyển từ THPT sang ngày càng tăng. Theo số liệu tổng kết của trường nghề du lịch như Trung cấp Việt Giao, trong năm học 2014-2015, 2015-2016 đã tăng hơn 40% so với những năm trước. Thầy Trương Tuấn Kiệt, Trưởng Ban Kiểm soát Đào tạo và Quản lý chất lượng tại trường Việt Giao, cho biết: “Những học sinh chuyển hướng học nghề, theo đánh giá đều có những kết quả học tập khá tốt tại trường, cách học thực hành đã tạo được không khí học tập sôi nổi cho các em. Nhiều em còn mạnh dạn tham gia những cuộc thi tay nghề khi chỉ mới bước chân vào trường trung cấp. Phụ huynh cũng chia sẻ cảm thấy yên tâm khi con em không còn tình trạng học tập sa sút, bỏ tiết vì mệt mỏi, chán nản như trước”.

Trong khi bạn bè đang học các môn sử, địa trên bản đồ hay các bài tập lý, hóa trên các mô hình thì những bạn theo học trung cấp nghề hướng dẫn du lịch đã được đặt chân đến những địa danh hay những điểm du lịch để được mắt thấy, tai nghe, thuyết trình về các tuyến điểm. Các bạn theo học chuyên ngành quản trị khách sạn, quản trị bếp - ẩm thực tại Trung cấp Việt Giao đã có thể học cách phục vụ khách du lịch các nước tại những nhà hàng, khách sạn.

Khi nhiều học sinh THPT vẫn còn đang loay hoay với con đường THPT thì không ít bạn đã chấp nhận chấm dứt THPT để chọn con đường học tập mới hiệu quả hơn. “Nhảy cấp” từ bậc THPT sang trung cấp nghề chính quy, học sinh còn có thuận lợi là có được bằng cấp cao hơn để liên thông lên CĐ, ĐH với thời gian 1-2,5 năm. Hoặc với tấm bằng trung cấp nghề và hoàn chỉnh văn hóa THPT, các bạn có thể tìm kiếm công việc ổn định sau 2-3 năm. Hiện Cộng đồng Kinh tế ASEAN thành lập còn tạo ra nhiều cơ hội làm việc tại các nước Đông Nam Á cho học sinh trung cấp nghề.