Bài hát Bạo lực gia đình có đoạn: Tôi chỉ thấy những đứa trẻ đang bị tổn thương. Ðây không phải là ngôi nhà mà bạn đang mong. Ðây là đống đổ nát của trận cuồng phong. Yeah, bạo lực, bạo lực gia đình. Kim hát, nước mắt lăn dài rồi ngưng lại như thạch trên nền phấn phủ không thấm nước. Ðã không còn bóng dáng của cô nữ sinh má bầu bĩnh, hát những bài rap về tình yêu ngày nào.

Phóng to

Ảnh: NHƯ Ý

Sinh năm 1991, Kim đến với sân khấu chuyên nghiệp từ khi mới 14 tuổi. Cũng như mọi cô bé, cậu bé ở tuổi đó, Kim xăm xăm chọn một con đường riêng. Rap là sự lựa chọn của cô. Những bài hát về tình yêu lúc đó của Kim có tiết tấu trẻ. Lời hát tuy phóng khoáng mà vẫn đa cảm, mộng mị kiểu học trò. Biết tình yêu vẫn mong manh xa vời. Những lời ca viết riêng tặng người, mong ngày sau em sẽ hát. Biết tình yêu vẫn mong manh xa vời. Những đêm dài tiếng mưa buồn rơi hiu hắt. Ước trời cao giúp tôi một lần. Cho em được biết tình tôi.

Nhưng rồi âm nhạc của cô thay đổi đột ngột như con tàu chạy tốc độ tối đa bỗng gặp chú hươu chạy băng qua đường sắt. Sự chuyển mình bắt đầu từ hai năm trước, năm 2009, vào một chiều hè ở Huế, Kim được đạo diễn yêu cầu tới khu đèn đỏ. Cô sẽ đối thoại với gái mại dâm để quay phim tài liệu. "Ngay lập tức em hét toáng lên. Không, không, em không gặp loại người chuyên phá hạnh phúc gia đình như vậy. Tất nhiên, cuộc gặp vẫn diễn ra. Nhưng điều tệ hại nhất chưa đến" - Kim nhớ lại.

"Chỉ sau cuộc gặp, em mới nhận ra sai lầm tệ hại nhất đời mình. Ðó là định kiến với phụ nữ bán dâm. Người đàn bà ấy - toàn thân tỏa ra mùi mỹ phẩm rẻ tiền hăng hắc. Chị nói ít, chậm, miễn cưỡng về nghề nghiệp bạc bẽo của mình. Chắc lâu rồi chị cũng chẳng nhìn lại đời mình trôi ra sao. Rồi sau đó nước mắt chị ậc ra mà không một tiếng nấc. Ðôi mắt tô nhũ xanh lá cây hun hút như một hố đen trên bộ mặt trang điểm đậm khiến em rùng mình. Có lẽ chị không muốn khóc. Vì thế trông chị giống như cười ngượng còn tay lập cập vén vén tóc" - Kim nói. Ðôi mắt cô nhìn trân trân về phía trước như để tìm lại vóc dáng của người đàn bà ngồi khóc năm nào.

Từ đó Kim thay đổi.

Những bài hát trong năm tập phim tài liệu Hãy nói đều do Kim sáng tác. Không còn lời tình yêu đôi lứa mơ màng. Kim nói về khao khát sẻ chia của mỗi người trong một gia đình nhỏ và trong cả không gian lớn của nhiều gia đình gắn kết.

"Em ngạc nhiên khi nhận ra rằng bố mẹ đáng lẽ phải chia sẻ với con cái về chuyện giới tính. Nhưng nhiều cha mẹ Việt lại ngại ngùng và để con phải tự tìm những điều đó ở đâu đâu. Em cũng thấy nhiều người phụ nữ bán dâm không tệ như người ta vẫn nghĩ, bởi họ cũng chịu chuyện đau lòng vì nghề. Rồi sự ràng buộc vợ - chồng luôn làm nhiều phụ nữ thiệt thòi" - Kim chia sẻ.

Nhưng những lời cô nói không mạnh bằng âm nhạc và ca từ cô hát.

Những đứa con gái ngoan. Họ không nói về sex… Nói chuyện với bố mẹ thì sợ bố mẹ lại trách. Nói chuyện với cô giáo là cả một khoảng cách. Nói chuyện với bạn bè thì không biết đường nào mà lần… Sex - có người nhận từ nó là sự yêu thương. Sex - có người nhận từ nó là sự đau thương - bài hát về sự cần thiết phải chia sẻ giữa cha mẹ và con cái.

Tôi sẽ tiến bước. Vẫn có ước muốn. Rằng cuộc sống vẫn luôn chờ tôi. Và bình minh chiếu soi hi vọng. Nghị lực cho tôi sức mạnh để sống. Một ngày mai vui một ngày mai sẽ không đơn độc.

Xung quanh tôi bên tôi. Bao nhiêu băngrôn. Bao nhiêu những lời đẹp hay. Ta luôn bên nhau, tay luôn chung tay. Giúp đỡ, không kỳ thị người ta - bài hát về những người có HIV chiến đấu với kỳ thị.

Và Kim mang tất cả những bài hát đó, những câu chuyện cô muốn kể ấy lên sân khấu. Sân khấu với đèn điện tử tân kỳ, những bước nhảy hip hop sôi động, khán giả phần lớn trẻ tuổi.

Nhạc rap Việt, qua Kim, chạm tới bản chất sâu xa của rap, khao khát tự do và hạnh phúc cho những người bất hạnh ở tầng lớp xã hội thấp, dễ bị tổn thương.