Góp ý Tuổi Trẻ Online phiên bản mới Tại đây

Nhà Trắng hoang mang, đảng Cộng hòa lúng túng

18/05/2017 10:03 GMT+7

TTO - Các cố vấn của ông Trump sợ mất việc trong khi các nghị sĩ đảng Cộng hòa lo lắng nghĩ đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11-2018.

Tổng thống Donald Trump (giữa) tiếp Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov (trái) và Đại sứ Nga tại Mỹ Sergey Kislyak hôm 10-5 tại Nhà Trắng - Ảnh: Bộ Ngoại giao Nga
Tổng thống Donald Trump (giữa) tiếp Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov (trái) và Đại sứ Nga tại Mỹ Sergey Kislyak hôm 10-5 tại Nhà Trắng - Ảnh: Bộ Ngoại giao Nga

Không khí trong Nhà Trắng đang căng thẳng, nhất là các nhân viên làm việc ở cánh Tây, nơi đặt Văn phòng tổng thống. Các cố vấn của Tổng thống Donald Trump lúng túng như gà mắc tóc và thấp thỏm cho tương lai.

Co cụm phòng thủ trong Nhà Trắng

Báo New York Times đã mô tả như trên sau khi ông Trump chịu nhiều lời ong tiếng ve về chuyện ông thẳng tay sa thải giám đốc Cục điều tra liên bang (FBI) James Comey; chuyện ông để lộ tin mật cho ngoại trưởng Nga và chuyện ông từng yêu cầu ông James Comey (lúc còn đương chức) ngưng điều tra nghi án cựu cố vấn an ninh quốc gia Michael Flynn có liên hệ với Nga.

Báo dẫn lời hai cố vấn giấu tên cho biết bản thân ông Trump cũng trở nên gay gắt, rầu rĩ. Ông tức giận chỉ trích các cố vấn là “đồ ăn hại”, kể cả đối với con rể Jared Kushner.

Trong Nhà Trắng đã có tin đồn ông Trump chuẩn bị sắp xếp lại đội ngũ mà khởi đầu là “trảm” thư ký báo chí Sean Spicer. Báo New York Times có đoạn mô tả châm biếm: “Đến cuối ngày 16-5, hình như ông Spicer vẫn còn sống sót”.

Báo ghi nhận bề ngoài ông Trump cố tỏ ra trấn an các cố vấn rằng “ai ở đó sẽ ở đó” nhưng ông cũng nói với một số người khác một cách chung chung rằng ông có thể phải tiến hành thay đổi lớn.

Do chiến lược thông tin của Nhà Trắng không thể tháo ngòi nổ tin đồn liên quan đến ông Trump, các cố vấn của ông chỉ còn biết co cụm phòng thủ như đang sống trong tình trạng giới nghiêm.

Tối 15-5, các phóng viên bên trong Nhà Trắng còn nghe lỏm các cố vấn đóng cửa cãi nhau cách thức đối phó sau khi báo Washington Post tiết lộ ông Trump đã để lộ tin mật trong lúc trò chuyện với ngoại trưởng Nga hôm 10-5.

Từ chuyện này, vài cố vấn cho rằng không thể để ông Trump một mình trong các cuộc gặp với các nhà lãnh đạo nước ngoài.

Theo New York Times, khi cố vấn an ninh quốc gia McMaster cố tìm cách kiểm soát ông Trump, ông lại tỏ ra giận dữ. Ông than phiền tướng McMaster nói quá nhiều trong những lần tiếp khách.

Thư ký báo chí Sean Spicer - người đang bị đồn sẽ sớm ra đi - Ảnh: Reuters
Thư ký báo chí Sean Spicer - người đang bị đồn sẽ sớm ra đi - Ảnh: Reuters

Giọt nước đã tràn ly

Đảng Cộng hòa trước đây ít nhiều đã hình thành một khối đoàn kết hậu thuẫn cho ông Trump thì nay đã bắt đầu có dấu hiệu rạn nứt.

Thượng nghị sĩ Susan Collins (bang Maine) nói với báo chí hôm 15-5: “Chẳng lẽ không thể có một ngày không xảy ra khủng hoảng hay sao? Tôi chỉ mong muốn điều đó”.

Lần đầu tiên sau tiết lộ của báo Washington Post về chuyện lộ mật cho người Nga, không ai trong đảng Cộng hòa lên tiếng bênh vực tổng thống. Thậm chí một số ít nghị sĩ đã bày tỏ phản ứng để cho thấy đảng Cộng hòa không phải “bình chân như vại”.

Trả lời kênh truyền hình CNN, một nhân vật hàng đầu của đảng Cộng hòa (giấu tên) nhận xét thái độ hời hợt mới của ông Trump có thể trở thành “giọt nước làm tràn ly”.

Nhân vật này nhấn mạnh: “Chỉ số tin cậy 40% (đối với ông Trump) không phải là vấn đề mà vấn đề là một Nhà Trắng khó dự đoán, chao đảo, mất đầu”.

Các nghị sĩ đảng Cộng hòa vốn không ưa người Nga nên họ không hài lòng với ông Trump sau tiết lộ của báo Washington Post. Họ cho rằng nếu nắm được tin mật thì Nga có thể lần ra nguồn cung cấp tin.

Thượng nghị sĩ Bob Corker, chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Thượng viện, nhận xét: “Làm liên lụy đến nguồn tin thì không được rồi”. Ông đánh giá chính quyền đang rơi vào “vòng xoáy hủy diệt” và “tình trạng hỗn loạn xảy ra do thiếu kỷ luật đang tạo ra môi trường rất đáng quan tâm”.

Thông qua người phát ngôn, Chủ tịch Hạ viện Paul Ryan kêu gọi: “Bảo vệ bí mật quốc gia phải có tầm quan trọng hàng đầu”.

Thật ra các nghị sĩ đảng Cộng hòa đang nghĩ đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11-2018 khi toàn bộ 435 ghế Hạ viện cũng như 1/3 trong 100 ghế Thượng viện phải được bầu lại. Bây giờ mà sơ sẩy, lúc đó mất ghế như chơi!

Nhớ lại trường hợp bà Hillary Clinton

Báo Libération (Pháp) ghi nhận sau tiết lộ của báo Washington Post, báo chí Mỹ đã nhắc lại những lời tuyên bố của các ông lớn đảng Cộng hòa hồi tháng 7-2016. Lúc đó họ đã chỉ trích thậm tệ bà Hillary Clinton sử dụng mail cá nhân trong thời gian đương nhiệm ngoại trưởng.

Chủ tịch Hạ viện Paul Ryan khi đó chì chiết bà Hillary Clinton: “Quá đơn giản, các cá nhân đã cực kỳ bất cẩn với thông tin mật là người đã mất tư cách”.

Ông Reince Priebus (bây giờ là chánh văn phòng Nhà Trắng) viết trên Twitter: “Những ai không quản lý được thông tin mật là người không còn tư cách, mất việc, phải đi ăn mày và phải bị tống vào tù”.

Về phần ông Trump, trong bài phát biểu tại bang bắc Carolina, ông nhấn mạnh: “Cũng như thời chiến tranh lạnh, chúng ta phải giao chiến bằng cách thu thập tin tình báo và bảo vệ thông tin mật của chúng ta”.

NATO lo ông Trump không thể… lắng nghe quá lâu

TTO - Ban tổ chức cuộc họp thượng đỉnh của NATO ra quy định giới hạn thời gian cho mỗi diễn giả chỉ 2-4 phút vì lo ông Trump không thể lắng nghe lâu hơn.

HOÀNG DUY LONG