Bốn ngày sau, nổ ra thảm kịch đẫm máu trên đoàn tàu cứu trợ cho người Palestine ở dải Gaza. Bi kịch đẫm máu này, xảy ra chỉ chín ngày trước khi Tổng thống Abbas đến Washington, phải chăng nhằm ngăn trở khả năng tìm kiếm hòa bình mà Tổng thống Abbas là đại diện chính thức của Palestine?

Sau thảm họa, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu lúc đó đang ở Canada, sửa soạn bay xuống Washington đã thôi không đến Washington như đã lên lịch. Thật vậy, lẽ ra thứ ba tuần trước, Thủ tướng Netanyahu đã phải gặp Tổng thống Obama khởi sự vòng “đàm phán qua trung gian” với Cơ quan quyền lực Palestine do Tổng thống Abbas lãnh đạo.

Từ giữa tháng 6-2007, dải Gaza cùng 1,3 triệu người Palestine đã tách ra khỏi quyền hành của Tổng thống Abbas, sau khi tổ chức Hamas đánh đuổi lực lượng của Tổng thống Abbas ra khỏi đây. Từ đó Tổng thống Abbas chỉ còn kiểm soát được khu vực Bờ Tây sông Jordan cùng 2 triệu người Palestine ở đây.

Đây là kết quả của 17 tháng làm con thoi qua lại của đặc phái viên tổng thống Mỹ George Mitchell. Theo đó, một tuần sau khi Thủ tướng Netanyahu đến Washington “nhỏ to” với Tổng thống Mỹ Obama, đến lượt Tổng thống Abbas sang Washington.

Liệu ông Abbas có tiếp tục đi Washington sau thảm họa đoàn tàu cứu trợ? Hôm thứ hai (7-6), một ủy viên trung ương phong trào Fatah (thuộc Tổ chức Giải phóng Palestine - PLO, cầm quyền ở Palestine từ thời cố tổng thống Arafat đến nay) loan báo trên cơ quan ngôn luận Palestine Note: “Tổng thống Abbas muốn có từ Tổng thống Obama những câu trả lời nghiêm chỉnh cho một giải pháp chính trị nghiêm chỉnh về vấn đề Israel chiếm đóng lãnh thổ của người Palestine”. Nghĩa là ông Abbas vẫn lên đường gặp ông Obama đúng hẹn.

Tuần trước, Tổng thống Abbas đã ra lệnh để tang ba ngày các nạn nhân. Việc này thật bình thuờng ở mọi quốc gia gặp tang tóc. Thế nhưng lại không bình thường lắm, do lẽ thực tế mà nói, đích đến của đoàn tàu bị tấn công kia là trên dải Gaza, không còn thuộc quyền Tổng thống Abbas nữa, mà là trong tay phái Hamas từ năm 2007.

Trong tư thế đó, phái Hamas đang nắm quyền ở Gaza không hoan nghênh chút nào cuộc đàm phán với Chính phủ Israel của Tổng thống Abbas. Phái này cho đến nay vẫn muốn trực tiếp giải quyết vấn đề với Israel với yêu sách: Israel thôi phong tỏa dải Gaza, thả các tù binh; Hamas sẽ thôi tấn công. Ngược lại, Israel đòi phải thừa nhận Nhà nước Israel và PLO, tức Tổng thống Abbas.

Cả hai bên đều không chấp nhận các yêu sách đó và lâu lâu lại rót pháo vào nhau. Vụ Israel tấn công đoàn tàu cứu trợ dẫn đến “hậu quả phụ” là: máu càng đổ, chính nghĩa đấu tranh chống Israel của Tổng thống Abbas càng bị mờ và càng nghiêng về các lãnh đạo Hamas.

Tương tự, trong nội bộ năm phe bảy phái của Israel có những “diều hâu” không muốn “nhả” dải Gaza, Bờ Tây sông Jordan lẫn cao nguyên Golan (của Syria). Không lạ lùng gì khi Syria hỗ trợ phái Hamas “tận răng”, còn Iran tiếp tế vũ khí cho Syria! Càng không lạ lùng sự tàn nhẫn quá tay của các biệt kích hải quân Israel trong vụ tấn công nhất định phải “ồn ào” này!

Thật ra, cho dù không có vụ tấn công của Israel, chưa chắc cuộc “đàm phán trung gian” ở Washington sẽ có kết quả. Các hiệp định hòa bình Oslo, Trại David... dưới trào tổng thống Clinton đều đã được long trọng ký kết, rồi đều bị xé tan nát.

Nếu như tờ Haaretz của Israel có thể tố cáo rằng “vì có bảy thằng ngốc trong nội các mà cớ sự mới xảy ra”, thì cũng có thể ngờ rằng ai đó ra lệnh cho đoàn tàu cứ thẳng tiến đến chỗ bị tấn công thay vì cập vào một bến khác theo chỉ thị của hải quân Israel để đóng sập cánh cửa đàm phán.