Phóng to

Tổng thống Nga V. Putin đón tiếp Ngoại trưởng Mỹ H. Clinton tại APEC - Ảnh: Reuters

Theo Hãng tin RIA Novosti, trong bài phát biểu khai mạc hội nghị ở Vladivostok ngày 8-9, Tổng thống Nga Vladimir Putin kêu gọi các nước châu Á - Thái Bình Dương mở rộng thương mại khu vực. “Bằng sự đoàn kết và dỡ bỏ rào cản, chúng ta sẽ thúc đẩy sự phát triển năng động của châu Á - Thái Bình Dương nói riêng và kinh tế toàn cầu nói chung” - ông Putin nhấn mạnh.

Itar-Tass dẫn lời một cố vấn của tổng thống Nga tiết lộ Hội nghị APEC sẽ kêu gọi các nước tăng cường hỗ trợ tăng trưởng, khuyến khích bình ổn tài chính và khôi phục niềm tin. “Tuyên bố chung của APEC sẽ thể hiện nỗ lực thúc đẩy hợp tác tự do hóa đầu tư và thương mại, hội nhập kinh tế khu vực, siết chặt an ninh lương thực, thiết lập hệ thống hậu cần và vận tải đáng tin cậy, phát triển sáng tạo” - cố vấn này cho biết. Các nhà lãnh đạo cũng kêu gọi xóa bỏ chủ nghĩa bảo hộ thương mại dưới mọi hình thức.

Cần vai trò của ASEAN

"Chúng ta cần bắc cầu thay vì dựng lên những bức tường"

Hội nghị APEC lần này diễn ra trong thời điểm căng thẳng đang gia tăng tại Đông Á do tranh chấp chủ quyền biển đảo trên biển Đông và biển Hoa Đông. Theo báo Nhật Asahi, Thủ tướng Nhật Yoshihiko Noda cho biết sẽ không gặp song phương với Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào và Tổng thống Hàn Quốc Lee Myung Bak do tranh chấp chủ quyền quần đảo Senkaku và Dokdo/Takeshima. Trước thềm APEC, Chính phủ Philippines cũng chỉ trích dữ dội các hành vi gây hấn của Trung Quốc trên biển Đông.

Tại APEC, Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào đã kêu gọi các nước khu vực đảm bảo căng thẳng không leo thang thành xung đột nghiêm trọng. “Duy trì hòa bình và ổn định cũng như đà phát triển kinh tế tại châu Á - Thái Bình Dương là lợi ích chung của tất cả các nước trong khu vực - ông Hồ Cẩm Đào nhấn mạnh - Đó là trách nhiệm chung của tất cả chúng ta”.

Tuy nhiên, AFP cho biết tại Vladivostok, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Tần Cương vẫn nhấn mạnh thái độ cứng rắn về tranh chấp quần đảo Senkaku với Nhật. “Phía Nhật sẽ phải đối mặt với quyết tâm bảo vệ chủ quyền lãnh thổ của chính quyền và nhân dân Trung Quốc”.

Trước đó, khi đón tiếp Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton đến Bắc Kinh, Ngoại trưởng Trung Quốc Dương Khiết Trì vẫn tiếp tục: “Trung Quốc có chủ quyền không thể tranh cãi đối với các hòn đảo và vùng nước phụ cận trên biển Nam Trung Hoa (tức biển Đông)”.

Theo báo Straits Times, trong cuộc gặp với bà Clinton ở Vladivostok, Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long khẳng định quan điểm của Singapore là duy trì hòa bình, ổn định và tự do hàng hải trên biển Đông.

Ông Lý Hiển Long cho rằng ASEAN cần phải đóng vai trò trung tâm trong mọi cuộc đàm phán về tranh chấp trên biển Đông. “Các tranh chấp phải được giải quyết bằng đối thoại theo khuôn khổ luật pháp quốc tế - Thủ tướng Singapore nói - ASEAN có thể đóng vai trò điều phối hiệu quả, không đứng về phía nào”. Tại cuộc gặp, Ngoại trưởng Clinton và Thủ tướng Lý Hiển Long cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của COC nhằm giải quyết tranh chấp trên biển Đông.

Mỹ cần Nga

Trong bài phát biểu trước hội nghị, Ngoại trưởng Mỹ Clinton cho biết Mỹ quyết tâm tăng cường ảnh hưởng kinh tế và chính trị ở châu Á - Thái Bình Dương. “Chúng tôi đang dần tăng cường đầu tư vào khu vực châu Á - Thái Bình Dương - bà Clinton khẳng định - Chúng tôi sẽ hợp tác chặt chẽ với các nước để xây dựng một trật tự khu vực ổn định, có lợi cho tất cả”.

Báo Washington Post dẫn lời một số quan chức phái đoàn Mỹ tiết lộ trong cuộc gặp với Tổng thống Nga Putin, Ngoại trưởng Mỹ Clinton khẳng định Washington khuyến khích Matxcơva đóng một vai trò chủ động hơn tại châu Á - Thái Bình Dương nhằm kiềm chế căng thẳng leo thang ở biển Đông và biển Hoa Đông. Bà Clinton đánh giá hiện tại Nga mới chỉ tham gia một cách hạn chế vào các vấn đề châu Á - Thái Bình Dương, chủ yếu tập trung vào vấn đề hạt nhân của CHDCND Triều Tiên.

Các quan chức Mỹ cho biết bà Clinton muốn tìm hiểu về khả năng Nga có thể hỗ trợ các nỗ lực của Mỹ trong việc hạn chế những căng thẳng và tranh chấp có thể ảnh hưởng đến thương mại tự do trên biển ở Thái Bình Dương, đặc biệt trong thời điểm Tổng thống Putin đang nỗ lực quảng bá quan hệ hợp tác kinh tế và chiến lược giữa Nga với châu Á.