Người tiêu dùng biết kêu ai?

>> Đà Nẵng đổi mũ bảo hiểm đồng loạt cho dân

Nhìn từ góc độ người tiêu dùng, có lẽ những người dân này không đủ 50.000 đồng hay 90.000 đồng để mua một chiếc mũ bảo hiểm đảm bảo chất lượng, mà việc xô đẩy, chen chúc mua bằng được chiếc mũ phải chăng là hệ quả của sự hoang mang, không phân định được đâu là mũ đúng chuẩn nhà nước và đâu là không?

Bỗng nhiên người tiêu dùng phải gánh trách nhiệm cho một việc không phải họ chịu trách nhiệm - đó là chuyện lưu hành những chiếc mũ kém chất lượng trên thị trường. Trong khi lẽ ra trách nhiệm ngăn chặn và chống hàng giả, hàng kém chất lượng này phải thuộc về các cơ quan chức năng có thẩm quyền chứ chẳng phải của người tiêu dùng.

Thời gian gần đây, báo chí liên tục đưa tin về hàng loạt vụ cháy nổ xe máy, ôtô... khắp cả nước. Mặc dù đầu năm 2012, Bộ Giao thông vận tải, cụ thể là Cục Đăng kiểm VN, cho biết sẽ chịu trách nhiệm đầu tiên, nhưng đến nay vẫn chưa có cơ quan chức năng nào đưa ra được câu trả lời chính thức, giải thích nguyên nhân cũng như chưa có đơn vị nào đứng ra nhận lãnh nghĩa vụ bồi thường, khi tài sản của một số người dân đột nhiên hóa thành... tro bụi.

Cách đây không lâu, khi những cáo buộc về việc rò rỉ chất silicon trong túi nâng ngực được đưa ra, lập tức Bộ Y tế Pháp đã cho điều tra, đồng thời đưa ra khuyến nghị về việc thu hồi và ngưng sử dụng không chỉ trong phạm vi nước Pháp mà trên toàn châu Âu. Thậm chí Bộ Y tế nước này còn nhận lãnh trách nhiệm đền bù chi phí cho việc tháo gỡ những chiếc túi ấy ra.

Ở nước ta, có vẻ như người tiêu dùng gặp nạn cháy xe, mua phải mũ bảo hiểm kém chất lượng... chẳng biết phải kêu ai ngoài việc kêu trời, kêu đất!

Mặc dù ở mục 4, khoản 1, điều 28 Luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2010 có ghi: hội có nhiệm vụ “độc lập khảo sát, thử nghiệm; công bố kết quả khảo sát, thử nghiệm chất lượng hàng hóa, dịch vụ do mình thực hiện; thông tin, cảnh báo cho người tiêu dùng về hàng hóa, dịch vụ và chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc thông tin, cảnh báo của mình; kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền xử lý vi phạm pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng”.

Ngoài ra, ở khoản 5 điều 48 và khoản 4 điều 49 nói về trách nhiệm của Bộ Công thương và của UBND các cấp có ghi rõ: các nơi này có trách nhiệm “thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và xử lý vi phạm pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng theo thẩm quyền”.

Thế nhưng, thử hỏi có bao nhiêu người tiêu dùng biết để sử dụng quyền chính đáng mà pháp luật quy định để bảo vệ mình? Thậm chí, trong trả lời phỏng vấn một tờ báo, ông Vương Ngọc Tuấn, phó tổng thư ký Hội Tiêu chuẩn và bảo vệ người tiêu dùng VN, cũng xác nhận: người tiêu dùng phải tự bảo vệ mình là chính.

TRƯƠNG NGỌC HẠNH